Zoek een lied

{{ filtered.length }} van {{ totalItems}} liederen getoond

Geen liederen of gedichten gevonden

117a - Gij volken loof uw God en Heer


Lobt Gott den Herrn, ihr Heiden all

Joachim Sartorius
Jan Willem Schulte Nordholt
Melchior Vulpius

Tekst

Deze toelichting is overgenomen uit ‘Een Compendium van achtergrondinformatie bij de 491 gezangen uit het Liedboek voor de kerken’ (Amsterdam 1977) en wordt tijdelijk op deze site geplaatst. Deze tekst wordt vervangen als er een definitieve toelichting beschikbaar is.  

Voor eigen gebruik maakte Joachim Sartorius psalmberijmingen, die hij in 1591 uitgaf in een boekje Der Psalter gesangsweise. Eén van deze liederen werd door Melchior Vulpius opgenomen in zijn Schön geistlich Gesangbuch van 1609 en is daardoor in vele Duitse gezangboeken terechtgekomen. Het is de berijming van Psalm 117. Sartorius was geen dichter van betekenis en het is vooral de muziek die zijn lied zo populair heeft gemaakt.

Auteur: Jan Willem Schulte Nordholt


Melodie

Deze melodie heeft in ons land bekendheid gekregen, sinds mejuffrouw M. van Woensel Kooy (1875-1934) haar opnam in de bundel Oude en Nieuwe Zangen (Rotterdam 1911); zij stond daar op een tekst van Paul Gerhardt, vertaald door Hélène Swarth als ‘God is mijn licht’. Maar de melodie behoort van origine toe aan de Duitse berijming van Psalm 117 Lobt Gott den Herrn, ihr Heiden all. Ze heeft zo’n vreugdevol en feestelijk karakter, dat Ad den Besten haar koos om aan zijn Paaslied ‘Sta op, een morgen ongedacht’ (Liedboek 630 ) de nodige luister bij te zetten. Het Evangelisches Kirchengesangbuch (1950) noteert deze melodie in 3/2-maat. In het Liedboek staat de tactus proportionatus aangegeven. In feite hebben we te maken met een levendige afwisseling van 6/4 en 3/2.

Het is een kenmerkende karaktertrek van Vulpius’ stijl: zijn melodieën vertonen een sterke muzikale autonomie en hebben ook ‘los van de tekst’ hun eigen waarde, maar desondanks blijven ze dienstbaar aan de woorden, zowel in de concrete afstemming van woord- en melodieaccent als in de relatie tussen de inhoud van de tekst-als-geheel en de ‘sfeer’ van de melodie.

Auteurs: Willem Vogel / Wim Kloppenburg


Media

Uitvoerenden: Projectkoor OAZE o.l.v. Wim Ruessink; Wilbert Berendsen, orgel