Zoek een lied

{{ filtered.length }} van {{ totalItems}} liederen getoond

Geen liederen of gedichten gevonden

566 - Midden in de dood


Media morte

Muus Jacobse
Tera de Marez Oyens

Tekst

Deze toelichting is overgenomen uit ‘Een Compendium van achtergrondinformatie bij de 491 gezangen uit het Liedboek voor de kerken’ (Amsterdam 1977) en wordt tijdelijk op deze site geplaatst. Deze tekst wordt vervangen als er een definitieve toelichting beschikbaar is.

Als ‘vrij’ gedicht geschreven onder de indruk van de hervatting van de kernbomexperimenten in de dampkring, 1961. Nog nóóit, ook niet in de oorlogstijd, had ik mij zo ‘midden in de dood’ gevoeld, zo ‘met de dood voor ogen, / met de dood in ’t bloed’. Toen moest ik denken aan de middeleeuwse antifoon Media vita in morte sumus, door Martin Luther (1483-1546) vertaald – of liever naar een al bestaande Duitse vertaling bewerkt – als: Mitten wir im Leben sind mit dem Tod umfangen (Liedboek voor de kerken gezang 272). Maar ik dacht ook aan het avondmaal, de maaltijd tot het leven, ‘midden in de dood’. En ik keerde de beginregel van de antifoon om: ‘Midden in de dood / zijn wij in het léven / wánt... Eén breekt het brood / om met ons te leven / midden in de dood’. De laatste strofe was er oorspronkelijk niet bij, maar een van mijn vrienden merkte op dat het gedicht als avondmaalslied niet compleet was, omdat het motief van de ‘wijn’ ontbrak. De ‘wijn’ is het ‘vergoten bloed’, ‘wijn’ rijmt op ‘pijn’. In de ‘pijn’ van Hem die voor ons stierf om ons te laten leven, kunnen wij zelf, stervend, wegzinken om op te staan, om ‘in Hem te zijn’. Het lied stond ook reeds in de 102 gezangen (1964, nr. 82).

Auteur: Klaas Heeroma


Melodie

In tegenstelling tot de meeste van Muus Jacobses liederen heeft dit lied korte coupletten. De toonsoort is frygisch, een toonaard die ik graag mag kiezen voor beschouwende liederen. De melodie werd gecomponeerd tijdens de ‘Pietersbergdagen’, in 1961. Het met zoveel muzikanten samen zitten componeren daar was voor mij een unieke belevenis, men voelde als het ware de muziek als lucht ons omringen. Het verbaasde mij dan ook niet dat op deze tekst door een der andere componisten een bijna gelijkluidende melodie gemaakt werd. Het ritme van dit lied lijkt gecompliceerd. Als men echter de tekst uitspreekt in dit ritme, voelt men hoe de woorden gevolgd worden. Alleen in de laatste zin, die met een syncope aanvangt, gaat de melodie haar eigen weg.

Auteur: Tera de Marez Oyens


Media

Uitvoerenden: Ensemble Sonus Vita o.l.v. Anjo de Haan; Pieter Pilon, orgel (bron: KRO-NCRV)